İki şehir düşünün: Aralarında sadece birkaç saatlik mesafe var. Aynı dili konuşuyorlar. Aynı mutfaktan besleniyor, aynı coğrafyanın güneşine uyanıyorlar. Ama biri savaşta, diğeri depremde kırılmış. Biri göç veriyor, diğeri göç alıyor. Biri tanınmadığı için öfkeli, diğeri unutulduğu için yorgun.

Bu şehirlerden biri Hatay.Diğeri, İdlib.

Bugün “Hatay ile İdlib kardeş şehir olabilir mi?” diye sorduğunuzda, yanıt sadece siyasi değil, aynı zamanda duygusal ve toplumsal bir refleks içeriyor. Çünkü bu sadece bir idari eşleşme değil; iki kırılgan belleğin yan yana gelip gelemeyeceğinin sorusu.

Biraz daha yakından bakalım.

Hatay’ın Samandağ ilçesinde, 13 yaşındaki Yusuf.İdlib kırsalında, 13 yaşındaki yine Yusuf.

Hataylı Yusuf, depremde dedesini kaybetti. Ailesiyle birlikte konteynerde yaşıyor. Okula gidiyor ama sessiz. Öğretmeni, artık sınıfta hiç soru sormadığını söylüyor. Annesi “eskiden çok hayal kurardı” diyor, “şimdi hep çantasını toparlamaya çalışıyor. Sanki hep gitmeye hazır.”

İdlibli Yusuf’un babası bir hava saldırısında yaşamını yitirmiş. O da annesiyle bir çadırda kalıyor. Okulu yok, kitapları da. Ama her sabah bir kalemle toprağa bir şeyler yazıyor. Kendi dilinden, kendi hikâyesinden parçalar.

Bu iki çocuk birbirini tanımıyor. Ama aynı duygunun içindeler:Görülmemek.Duyulmamak.Konuşacak yer bulamamak.

Biri devletten umudunu kesmiş.Diğeri dünyadan.

Bugün Hatay’da yaşayan birçok kişi için İdlib, sadece “yakın şehir” demek değil. Aynı zamanda savaş, tehdit ve demografik baskı anlamına geliyor. Özellikle 2011 sonrası gelen göç dalgası, birçok kişinin sosyal ve kültürel aidiyetinde bir kırılma yarattı. İnsanlar "bizim olan nedir?" sorusunu daha sık sorar oldu.

Bu duyguların hepsi anlaşılır. Göz ardı edilemez.Ama tek başına korkuyla yaşanırsa, hakikatin diğer yarısı hep eksik kalır.