Antakya Doğa Sanat ve Turizm Derneği Başkanı Dr. Biyolog Samim Kayıkçı, Hatay’ın zengin bitki çeşitliliğine dikkat çekerek yenilebilir doğal otların hem kültürel miras hem de geleceğin gıda kaynağı olduğunu vurguladı.

Yenilebilir doğal otların, tarımın keşfinden önce insanlığın temel gıda ihtiyacını karşıladığını belirten Kayıkçı, doğal alanlarda yaşayan toplulukların deneme-yanılma yoluyla şifalı ve yenilebilir bitkileri belirlediğini, bu bilgilerin ise nesiller boyunca aktarıldığını ifade etti.

Tarımın keşfi ve yerleşik hayata geçişle birlikte büyük medeniyetlerin kurulduğunu hatırlatan Kayıkçı, endüstriyel tarımın gelişmesiyle ürün çeşitliliğinin azaldığını ve binlerce yıllık geleneksel bilginin zamanla unutulmaya yüz tuttuğunu dile getirdi.

Anadolu Eşsiz Bir Bitki Hazinesi

Anadolu’nun eşsiz coğrafi ve iklimsel özellikleri sayesinde bitki biyolojik çeşitliliği açısından özel bir yere sahip olduğunu kaydeden Kayıkçı, Türkiye’de yetişen doğal bitkilerin yaklaşık üçte birinin dünyanın başka hiçbir bölgesinde bulunmadığını söyledi. Bu bitkilerin pek çoğunun tarih boyunca hem gıda hem de ilaç olarak kullanıldığına dikkat çekti.

Hatay Yenilebilir Otlar Açısından Özel Bir Konumda

Zengin florasıyla öne çıkan Hatay’ın yenilebilir doğal bitkiler bakımından da önemli bir merkez olduğunu belirten Kayıkçı, il genelinde geleneksel olarak tüketilen bazı otları şöyle sıraladı:

Ebegümeci (hıbbez), körmen (kırret), ekşilik (hımmayda), çobançantası (ıcril ğasfur), semizotu (bıkkayli), eşek marulu (şreynuke), gelincik (şkayyık), ısırgan (kırros), yabani turp (fıcceyli), ıspatan (kırayra), tırşık (zbeybillüf), boğaotu (şvereb-ıl şeb) ve sahil andız otu (haşişi).

Bu otların yalnızca Hatay’da değil, Türkiye’nin farklı şehirlerinde ve dünyanın pek çok ülkesinde de benzer şekilde tüketildiğini belirten Kayıkçı, bitkilerin insanlığı ortak bir paydada buluşturan evrensel bir miras olduğunu ifade etti.

İklim ve Gıda Krizine Alternatif

Günümüzde tarımsal faaliyetlerde yoğun kimyasal gübre ve ilaç kullanımının sağlıklı gıdaya erişimi zorlaştırdığına dikkat çeken Kayıkçı, küresel iklim değişikliği nedeniyle artan sıcaklıklar ve kuraklığın üretim üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu söyledi.

Doğada insan müdahalesi olmadan yetişen, kuraklık ve hastalıklara karşı dirençli olan yenilebilir doğal otların, küresel iklim ve gıda krizine karşı alternatif bir çözüm potansiyeli taşıdığını vurguladı.

“Bu Bilgileri Kaydetmek ve Paylaşmak Hepimizin Görevi”

“Kocakarı ilacı” ya da sıradan bir “ot” olarak küçümsenen bu bitkilerin aslında çok değerli bir hazine olduğunun altını çizen Kayıkçı, geleneksel bilginin kayıt altına alınması ve gelecek nesillere aktarılması gerektiğini söyledi.

Dr. Samim Kayıkçı, yakın gelecekte Hatay’ın tüm kültürel renklerini yansıtacak kapsamlı ve gelenekselleşecek bir “Ot Festivali” düzenlenmesi temennisinde bulunarak sözlerini tamamladı.